05/03/2012

Rik Van Cauwelaert: 'Schending mensenrechten in Belgische gevangenissen'

 

Paul.Cosyns.jpg
Het falende regeringsbeleid 

Rik Van Cauwelaert, strategisch directeur van het weekblad Knack, spreekt in zijn artikel 'Schending mensenrechten in Belgische gevangenissen', over het 'falende regeringsbeleid' inzake Justitie.
Hij verwijst daarbij naar de Centrale Toezichtsraad voor het Gevangeniswezen dat zijn werk heeft opgeschort.
 
Van Cauwelaert heeft het vooral over de 'financiële middelen' van de Centrale Toezichtsraad.
 
Het kan zijn dat de Centrale Toezichtsraad een goed rapport opstelde over de toestanden in de Belgische gevangenissen en over het feit dat er reeds 11.200 gevangenen (waarvan een deel in voorarrest) zijn.
En het is inderdaad onbegrijpelijk waarom de nieuwe minister van Justitie Annemie Turtelboom (Open VLD), daarop niet wenste te reageren.
 
Maar het is vreemd dat Van Cauwelaert geen woord rept over de gevangenis van Turnhout  die zo overbezet is (210 i.p.v. 120 gedetineerden) dat een deel van de gevangenen er op een matras op de grond moet slapen, wat niet alleen onmenselijk is maar ook een gevaar betekent voor de gezondheid van de gevangenen.
Normaal gezien, zou deze gevangenis zelfs gesloten moeten worden omdat zij niet voldoet aan de europese en internationale normen en het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens dat door België mede werd ondertekend.
 
Volgens Van Cauwelaert 'wordt het ministerie van Justitie geacht de Centrale Toezichtsraad, die niet eens over eigen financiële middelen kan beschikken, te voorzien van een secretaris en plaatsvervangend secretaris.'   En Van Cauwelaert voegt eraan toe dat het 'zelfs daar van bij de aanvang al fout liep omdat de uitgestuurde secretarissen meestal incompetent bleken, als ze al bereid waren te werken, zodat dossiers onbehandeld bleven of bij het afval belandden.'
Dat verklaart misschien waarom de klachten van de gedetineerden onbehandeld bleven (en blijven) en men nu een speciale gevangenis wil bouwen om het groeiende ongenoegen bij de gedetineerden (en hun naasten) te onderdrukken.
 
Wij schreven destijds het volgende naar Fons Borginon, Ere-volksvertegenwoordiger van de Open VLD: 
 
Geachte Heer Borginon,
'Zoals ik reeds zei, lag u mee aan de basis van de ‘nieuwe’ gevangeniswet van 2004 waarin de rechten van de gevangenen geregeld werden.
Wij stellen echter vast dat deze wet door justitieminister De Clerck en zijn diensten niet wordt gerespecteerd.
De wet wordt zelfs niet eens toegepast.
Ik hoop dan ook dat we over dit onderwerp, waarover ik u trachtte te contacteren, een open debat kunnen voeren.' Jan Boeykens, voorzitter vzw Werkgroep Morkhoven   
 
Fons Borginon antwoordde: ‘De totstandkoming van de wet op de interne rechtspositie van de gedetineerden was een lang proces waar iedereen op voorhand wist dat er nadien nog veel uitvoeringswerk nodig was. we hebben toen de keuze gemaakt om effectief de wet te stemmen, omdat dit de beste manier was om druk te zetten opdat er ook op het terrein iets zou veranderen.’
 
En daar bleef het bij.  
 
Intussen is de toestand verder verslechterd en blijkt er niemand meer te zijn die nog iets om de rechten van de gevangenen geeft. 
Zoals men kan lezen, was dit ook al het geval onder het beleid van justitieminister Stefaan De Clerck (CD&V, christen-democraten) die een 'menselijke en rechtvaardige justitie' predikte en steeds over de 'hervorming van de Justitie' sprak.

Jan Boeykens, voorzitter vzw Werkgroep Morkhoven
 
 
---------------------------------------------
 
'Schending mensenrechten in Belgische gevangenissen'
3 mei 2012, 6u26
 
De federale regering had het nog zo beloofd: er zou niet worden bespaard op Justitie. En toch. Nu blijkt er zelfs geen geld meer voor extra cipiers in de overvolle gevangenissen. Getergd door een falende federale overheid heeft ook de Centrale Toezichtsraad voor het Gevangeniswezen zijn werk opgeschort.
 
‘Beschamend’ noemde de Centrale Toezichtsraad voor het Gevangeniswezen in zijn jongste jaarraport (2008-2010) de toestand in de Belgische gevangenissen. De huisvesting van de gevangenen is volgens de raad zo ondermaats dat die eigenlijk een aanslag betekent op de menselijke waardigheid. 
 
Die Centrale Toezichtsraad werd in 2003 opgericht om de werking van de gevangenissen te controleren en toe te zien op de correcte behandeling van de gedetineerden. De raad kan niet alleen alle incidenten in de gevangenis oplijsten, maar ook, indien nodig, samen met de verantwoordelijken zoeken naar oplossingen voor de problemen waarmee de gevangenissen te kampen hebben. 
 
Door de mediaopwinding rond de pas gevormde regering van premier Elio Di Rupo kreeg dit rapport eind vorig jaar te weinig aandacht. Enkele kranten meldden alleen dat de nieuwe minister van Justitie Annemie Turtelboom niet wenste te reageren op de besluiten van het rapport – wat op zich al een opmerkelijke politieke houding is. 
 
Kennelijk getergd door de nonchalante federale overheid heeft de voorzitter van de Centrale Toezichtsraad, psychiater Paul Cosyns, ontslag genomen. En het bestuur heeft eenparig besloten de werkzaamheden op te schorten. 
 
Het ministerie van Justitie wordt geacht de Centrale Toezichtsraad, die niet eens over eigen financiële middelen kan beschikken, te voorzien van een secretaris en plaatsvervangend secretaris. Maar zelfs daar liep het van bij de aanvang al fout. De uitgestuurde secretarissen bleken meestal incompetent, als ze al bereid waren te werken. Dossiers bleven onbehandeld of belandden bij het afval. 
Bij haar aantreden had de regering-Di Rupo nog zo beloofd dat er niet zou worden bespaard op Justitie. Doch die belofte bleef niet overeind. Net als alle andere departementen moet Justitie onder de kaasschaaf. Vorige week trachtte Justitieminister Annemie Turtelboom van haar collega’s te verkrijgen dat 393 vertrekkende gevangeniscipiers toch worden vervangen. Ze vroeg daarom 14 miljoen euro bijkomende middelen. Maar zelfs haar eigen partij Open VLD toonde zich aanvankelijk onwrikbaar. Uiteindelijk mocht de minister haar cipiers houden, maar ze moest dan wel elders gaan besparen. 
 
Terwijl het aantal gevangenen toeneemt – er zitten nu 11.200 mensen in de Belgische gevangenissen – en de cellen overvol raken, blijkt Justitie daar financieel helemaal niet op voorzien. 
 
In de gevangenissen wordt de toestand schrijnender met de dag. Zo schrijnend dat voorzitter Luc Hennart van de Brusselse rechtbank van eerste aanleg onlangs de onderzoeksrechters vroeg voortaan twee keer na te denken alvorens iemand in voorarrest naar de gevangenis van Vorst te sturen. Vorst is dan ook de meest verwaarloosde gevangenis van het hele land, met een overbevolking van nagenoeg vijftig procent. 
 
Zolang de regering geen doortastende maatregelen neemt, blijft de toestand in de Belgische gevangenissen een schending van de mensenrechten. 
 
 
Foto: Psychiater Paul Cosyns, voorzitter van de Centrale Toezichtsraad